Zakłócenia gospodarcze, które czekają dyrektorów finansowych, zostały uznane za największe wyzwania 2023 roku. Według ankiety przygotowanej na zlecenie OneStream „Decision Maker Outlook”, przeprowadzonej wśród 650 dyrektorów finansowych w Ameryce Północnej i Europie przez Hanover Research, aż 75% z nich wskazuje właśnie ten czynnik, a tylko 4% kadry kierowniczej twierdzi, że recesja nie wpłynie na ich działalność w 2023 roku. W nadchodzącym roku dyrektorzy finansowi będą mieli do czynienia z pełnym zestawem wyzwań, w tym przede wszystkim z problemami wynikającymi z polityki ESG, dostosowaniem się do dość sztywnego rynku pracy, dalszymi badaniami i inwestycjami w nowe technologie, ujednolicaniem danych w organizacji oraz zmianą roli CFO w organizacji. 

Co w trakcie i po recesji? 

Dyrektorzy finansowi jako pracownicy, którzy mają szeroki ogląd na funkcjonowanie organizacji, prognozują duże zmiany, wynikające także ze wzrostu inflacji, co ma odzwierciedlać właśnie zapowiadane zakłócenia gospodarcze. Wyniki ankiety pokazują także że 93% z nich uważa, że inflacja pozostanie podwyższona w 2023 r., a co za tym idzie będą także wzrastały ceny produktów i spadały wartości rezerw gotówkowych. Dane te jednak wskazują, że, liderzy finansowi spodziewają się załamania gospodarczego dopiero pod koniec 2023 r. W odpowiedzi na te prognozy ponad połowa respondentów (56%) stwierdziła, że planuje podnieść ceny, a kolejne 47% zgłosiło spowolnienie zatrudnienia lub obniżenie kosztów operacyjnych. 

Inwestycje w ESG 

Kolejnym prognozowanym czynnikiem, wpływającym na złożoność wyzwań w nadchodzącym roku, są niewątpliwie czynniki ESG. Interesariusze wielu spółek, w tym tych związanych z firmami prowdzącymi działalność finansową, już od jakiegoś czasu zobowiązani są do raportowania czynników ESG (Environmental Social Governance), o których więcej piszemy tutaj. Ujawnienia ESG i związane z klimatem w 2023 będą dotyczyć coraz szerszego grona odbiorców, co przekład się na zwiększenie inwestycji w obszary związane z ESG, aby lepiej przygotować swoje organizacje na nadchodzące zmiany w polityce ujawniania informacji. Dane pokazują, że 87% organizacji planuje konsekwentne i zwiększone inwestycje w ESG w swojej działalności. Niewielu respondentów stwierdziło tylko, że zmniejszy lub wyeliminuje wydatki na ESG. Liderzy będą musieli inwestować w wymagania ESG, jednocześnie przygotowując się na recesję, równoważąc swoje inwestycje w zwiększanie wartości dla akcjonariuszy. 

Pozyskiwanie talentów 

W nadchodzącym roku, duża część dyrektorów finansowych przewiduje także zmianę podejścia w zatrudnianiu kadry działów finansowych. Ten obszar został przebadany przez Forbes’a, a z badań wynika, że prawie 80% dyrektorów finansowych traktuje priorytetowo znajomość technologii podczas oceny nowych pracowników. W rzeczywistości, biorąc pod uwagę rolę, jaką technologia odgrywa w finansach, niektórzy uważają, że zatrudnianie analityków danych i nauczanie ich zasad finansowych może być bardziej skuteczne w 2023 r, a kluczowego znaczenia nabiera skupienie się na zatrzymaniu pracowników posiadających właśnie te umiejętności 

Rola technologii i automatyzacji 

W latach 2021-2022 wiele firm przyjęło nowe podejście do technologii i w tym upatrywało swojego sukcesu, napędzając wzrost przychodów, jednocześnie utrzymując łączność pracowników na odległość. Te wdrożenia opierały się głównie na wdrożeniach systemów ERP. Kluczowym wyzwaniem dla dyrektorów finansowych w 2023 roku i późniejszych latach będzie dalsza transformacja finansów i wdrożenia technologii ponad ERP, czyli ponad systemy transakcyjne, jedynie zbierające i przechowujące dane. Kolejny krok, to wdrożenia systemów Corporate Performance Managment (czy też Financial Performance Managment), które nadają znaczenie danym oraz rozbudowa działów FP&A (Financial Planning and Analysis), różniących się znacząco od zwykłych działów finansowych. Wdrożenia technologii w obszarze finansów będą dużym wyzwaniem także dlatego, że spory odsetek CFO twierdzi, że nie ma wystarczającej wiedzy, aby w pełni zoptymalizować technologię i wybrać dobre narzędzie do transformacji finansów, co wprowadza dodatkowe utrudnienia, ponieważ większość uważa CFO słusznie uważa, że oprogramowanie do zarządzania finansami znacząco zwiększa produktywność. 

Ujednolicenie różnych danych w organizacji 

W 2023 r. dyrektorzy finansowi będą musieli wreszcie stawić czoła wyzwaniom związanym ze starszymi danymi, gromadzonymi przez wiele lat w różnych, nie powiązanych ze sobą systemach. Szybkość i zwinność, jakiej będzie się oczekiwało od firm w 2023 r., zwiększa zapotrzebowanie na aktualne, dokładne dane wspierające podejmowanie decyzji. Ujednolicenie danych do analizy eliminuje pobieranie ich z oddzielnych baz danych i arkuszy kalkulacyjnych. Jednocześnie jedno źródło danych zwiększa również szybkość raportowania oraz zmniejsza nieefektywność i błędy nieodłącznie związane z ręcznymi procesami. Firma Accenture odkryła, że 76% dyrektorów finansowych uważa, że ujednolicenie odmiennych danych jest niezbędne do osiągnięcia celów biznesowych. Innym ważnym wymiarem wyzwania związanego z odmiennymi danymi jest konieczność upewnienia się, że sprawozdania finansowe firmy są dokładne i podlegają audytowi. Jest to odwieczny problem spółek publicznych, który w 2023 r. będzie miał wpływ na przedsiębiorstwa publiczne i prywatne każdej wielkości — na przykład podczas ubiegania się o pożyczki. Dodatkowa korzyść z ujednoliconych danych: płynne zlecenia audytowe i niższe koszty usług profesjonalnych i nadgodzin działu finansowego. 

Zmiana roli dyrektora finansowego 

Wiadomo od zawsze, że dyrektorzy finansowi mają wiele na głowie. Rola CFO rozszerza się poza obowiązki finansowe, obejmując strategiczne obowiązki w całej firmie. Po zamknięciu ksiąg rachunkowych roku 2022, dyrektorzy finansowi staną przed najtrudniejszymi jak dotąd testami. Dzisiejsi dyrektorzy finansowi są aktywnymi uczestnikami kadry kierowniczej swoich firm, z szerokimi, strategicznymi obowiązkami i podlegają bezpośrednio dyrektorom generalnym, radom nadzorczym, czy CEO. Ankieta firmy Brainyard przeprowadzona wśród liderów z 21 branż wykazała, że większość dyrektorów finansowych odpowiada za funkcje poza finansami. Ta ewolucja roli dyrektora finansowego sprawia, że przejmują oni nowe obowiązki strategiczne. Wszystko wskazuje na to, że ewolucja roli dyrektora finansowego będzie kontynuowana w nadchodzący roku, zgodnie z badaniami przeprowadzonymi przez Institute of Management Accountants, gdzie 72% ankietowanych członków uważa, że rola dyrektora finansowego będzie nadal rozszerzać zakres – nawet bardzo znacząco – do 2025 roku.