Różnice kursowe w konsolidacji wielowalutowej – jak nad nimi zapanować?

Różnice kursowe powstają podczas przeliczania wartości wyrażonych w walutach obcych przy zastosowaniu różnych kursów walutowych. W grupach kapitałowych pojawiają się przede wszystkim podczas konsolidacji sprawozdań finansowych jednostek prowadzących księgi w różnych walutach.

Zastosowanie różnych kursów powoduje powstawanie różnic z przeliczenia walutowego, które:

• ujmowane są w pozostałych całkowitych dochodach,
• kumulowane są w kapitale własnym jako kapitał z przeliczenia walutowego,
• przenoszone są do wyniku finansowego dopiero w momencie sprzedaży lub likwidacji jednostki zagranicznej.

Prawidłowe księgowanie różnic kursowych ma istotny wpływ na wiarygodność sprawozdawczości finansowej. W przypadku grup kapitałowych szczególnie ważne jest rozróżnienie różnic kursowych wynikających z bieżących transakcji od różnic z przeliczenia walutowego powstających podczas konsolidacji.

Sposób obliczania różnic kursowych zależy od rodzaju operacji oraz stosowanych zasad rachunkowości. W konsolidacji wielowalutowej kluczowe znaczenie ma zastosowanie właściwych kursów walut do poszczególnych elementów sprawozdania finansowego zgodnie z obowiązującymi standardami.

Największym wyzwaniem nie jest jednak samo wyliczenie różnic kursowych, ale możliwość szybkiego ustalenia:

• gdzie powstała dana różnica,
• czy wynika ze zmiany kursu czy błędnych danych,
• jaki ma wpływ na wynik finansowy i kapitały grupy,
• czy została prawidłowo ujęta zgodnie z polityką rachunkowości.

Skuteczne zarządzanie różnicami kursowymi wymaga połączenia odpowiednio zdefiniowanych procesów z narzędziami wspierającymi automatyzację.

W praktyce warto zadbać o: 

• ujednolicenie polityki kursowej w całej grupie,
• korzystanie z jednego źródła kursów walut,
• automatyczne przeliczanie danych finansowych,
• centralizację procesu konsolidacji,
• możliwość prześledzenia źródła każdej różnicy kursowej aż do danych źródłowych.

Znaczenie różnic kursowych wykracza poza samo raportowanie historycznych wyników finansowych.

Szczególnie duże znaczenie mają one podczas:

• planowania i budżetowania,
• przygotowywania forecastów,
• analiz odchyleń,
• analiz scenariuszowych,
• oceny rentowności poszczególnych jednostek.

Odpowiednie narzędzia pozwalają oddzielić wpływ zmian kursów walut od rzeczywistych zmian operacyjnych, dzięki czemu decyzje biznesowe opierają się na bardziej wiarygodnych danych.

Wraz ze wzrostem liczby spółek i walut ręczne zarządzanie konsolidacją staje się coraz mniej efektywne. Dlatego organizacje coraz częściej wykorzystują systemy klasy Corporate Performance Management (CPM).

W praktyce wiele organizacji dochodzi do momentu, w którym ręczne przeliczanie danych oraz analiza różnic kursowych przestają być wystarczające. Z naszego doświadczenia w Incube wynika, że wraz ze wzrostem liczby spółek, walut i źródeł danych największe korzyści przynosi automatyzacja procesu oraz centralizacja konsolidacji w jednym systemie. Dzięki temu zespoły finansowe mogą skupić się na analizie wyników zamiast na weryfikowaniu danych i ręcznych korektach.

OneStream łączy konsolidację finansową, planowanie, budżetowanie i raportowanie w jednym modelu danych.

Platforma oferuje: 

• obsługę wielu walut i struktur organizacyjnych,
• automatyczne wyliczanie CTA i różnic kursowych,
• eliminacje intercompany,
• raportowanie według różnych standardów rachunkowości,
• pełny ślad audytowy.

Lucanet to rozwiązanie cenione za intuicyjność i szybkie wdrożenie.

System umożliwia:

• automatyczne przeliczanie danych finansowych,
• obsługę różnic kursowych zgodnie z obowiązującymi standardami,
• automatyczne eliminacje konsolidacyjne,
• integrację z systemami ERP,
• pełną przejrzystość wyliczeń i ścieżkę audytową.

Dzięki wysokiemu poziomowi automatyzacji zespoły finansowe mogą poświęcić więcej czasu na analizę wyników zamiast wykonywania ręcznych przeliczeń.

Różnice kursowe są naturalnym elementem działalności przedsiębiorstw funkcjonujących na rynkach międzynarodowych. Wraz ze wzrostem liczby spółek, walut i systemów finansowych coraz większego znaczenia nabiera jednak ich prawidłowe przeliczanie, księgowanie i analiza.

Z naszego doświadczenia wynika, że największą wartość przynosi nie samo zautomatyzowanie wyliczeń, ale możliwość szybkiego wyjaśnienia źródła każdej różnicy oraz pełna transparentność procesu konsolidacji. Systemy klasy CPM, takie jak OneStream i Lucanet, pozwalają ograniczyć liczbę ręcznych operacji, skrócić czas zamknięcia finansowego oraz zwiększyć wiarygodność danych wykorzystywanych do podejmowania decyzji biznesowych.